Opony zimowe: siedem stopni to nie prawo, tylko praktyka

Co roku w październiku ktoś w warsztacie pyta mnie, czy „już trzeba”. Nie trzeba. W Polsce nie ma przepisu, który nakazywałby jazdę na oponach zimowych w jakimkolwiek terminie. Przepisy wymagają tylko, żeby opona była sprawna, a głębokość bieżnika wynosiła co najmniej 1,6 mm. To wszystko. Reszta to fizyka i zdrowy rozsądek.

Skąd te siedem stopni

Mieszanka opony letniej twardnieje, kiedy robi się zimno. Zimowa zawiera więcej krzemionki i zostaje miękka, więc lepiej trzyma się drogi na chłodnym asfalcie, także suchym. Siedem stopni to przyjęta granica, a nie punkt, w którym opona nagle zmienia właściwości. Nie ma sensu stać z termometrem pod warsztatem.

Moja zasada jest prostsza: kiedy rano przez kilka dni z rzędu skrobiesz szybę albo prawie skrobiesz, jedź. Pierwsze prawdziwe mrozy to też pierwsza kolejka do wulkanizatora, a ja wiem, kto w niej stoi i co wtedy mówi.

Ile bieżnika to za mało

Prawo mówi 1,6 mm, i to jest granica, przy której opona kończy życie na papierze. W rowkach bieżnika są małe występy o tej właśnie wysokości, nazywane wskaźnikami TWI. Kiedy bieżnik zrówna się z nimi, opona jest do wymiany.

Na śniegu i na mokrym asfalcie granica rozsądku leży dużo wcześniej. W przypadku opon zimowych zwykle zaleca się wymianę przy około 4 mm. Nie jest to przepis, ale zimowy bieżnik musi mieć czym wgryzać się w śnieg i dokąd odprowadzać wodę.

M+S a płatek śniegu

Tu sprzedawcy potrafią namieszać. Oznaczenie M+S to deklaracja producenta i nie stoi za nim obowiązkowy test na śniegu. Symbol górskiego szczytu z płatkiem śniegu, skrótowo 3PMSF, oznacza, że opona przeszła określoną procedurę testową. Jeśli kupujesz oponę na zimę, szukaj płatka.

Datę produkcji znajdziesz w czterech cyfrach na końcu kodu DOT. Na przykład 3824 to 38. tydzień 2024 roku. Opona leżąca w magazynie dwa lata nie jest z tego powodu zła, ale kupując, po prostu sprawdź, co dostajesz.

Dwie czy cztery

Cztery. Klient, który zakłada dwie zimówki „na napęd” i dwie letnie, ma auto o dwóch charakterach. Na śliskim zakręcie jedna oś trzyma, druga nie, i wtedy dowiadujesz się, co to znaczy nadsterowność, zwykle w najgorszym miejscu. Dotyczy to także aut z napędem na przód i na cztery koła. Komplet to komplet.

Używane zimówki? Można, ale obejrzyj je dokładnie. Sprawdź datę produkcji, głębokość bieżnika w kilku miejscach, boki i to, czy zużycie jest równe. Przejedź ręką po bieżniku: wyraźne schodki oznaczają kłopoty z zawieszeniem u poprzedniego właściciela albo długą jazdę na złym ciśnieniu. Nie kupuję opon bez obejrzenia ich ze środka, po zdjęciu z felgi, bo tylko tak widać wewnętrzne uszkodzenia, ale wiem, że to rzadko możliwe.

A całoroczne?

To kompromis i tak należy o nich myśleć. Jeśli jeździsz głównie po mieście, robisz niewiele kilometrów i przy dużym śniegu możesz zostać w domu, mogą mieć sens. Jeśli jeździsz w góry albo w trasę bez względu na pogodę, wybrałbym dwa komplety. Sprawdź, czy całoroczna ma symbol płatka śniegu, bo nie wszystkie mają.

Wyjazd za granicę

Inaczej niż w Polsce jest u części sąsiadów. W Niemczech opony zimowe trzeba mieć wtedy, gdy pozwalają na to warunki, czyli przy śniegu, gołoledzi i lodzie, bez względu na datę. W Austrii obowiązek działa w zimowych warunkach od 1 listopada do 15 kwietnia. Przed wyjazdem sprawdź aktualne zasady na stronie MSZ lub automobilklubu kraju, do którego jedziesz, bo szczegóły się zmieniają.

Wymiana i przechowywanie

• Opony kierunkowe mają strzałkę ze słowem „rotation”. Zakładaj je zgodnie z nią, inaczej opona gorzej odprowadza wodę.
• Jeśli masz dwie lepsze i dwie gorsze opony, lepsze idą na tylną oś. Tak zalecają producenci, bo poślizg tyłu jest trudniejszy do opanowania.
• Po wymianie dokręć śruby ponownie po około 50-100 km. Tak, serio. Co roku ktoś o tym zapomina.
• Sprawdź ciśnienie. Na naklejce na słupku drzwi albo klapce wlewu paliwa znajdziesz wartości zalecane dla Twojego auta.

Opony trzymaj w chłodnym, ciemnym miejscu, z dala od rozpuszczalników i smarów. Same opony stawiaj pionowo i co jakiś czas obracaj. Całe koła na felgach mogą leżeć jedno na drugim albo wisieć.